rên tuyến Quốc lộ 1A đoạn qua Hà NamániêmyếtlànđườngKhiconsốkhôngphảnánhthựctếlẩu ếch truyền thống。biển báo làn đường giá niêm yết vừa được thay mới. Tôi dừng xe ven đường， quan sát dòng xe tải nối đuôi nhau. Một tài xế xe container lắc đầu: “Niêm yết thế này mà chạy thì lỗ nặng. Làn đường giá niêm yết đâu có tính đến chuyện xe quá tải phải né trạm cân”. Thực tế， khái niệm làn đường giá niêm yết xuất hiện trong các văn bản quy định về thu phí， nhưng cách hiểu và áp dụng lại mỗi nơi một khác.Làn đường giá niêm yết thường được hiểu là làn đường có mức phí được công bố công khai， không thay đổi theo giờ cao điểm. Tuy nhiên， tại trạm thu phí Bắc Thăng Long – Nội Bài， giá niêm yết cho làn đường dành cho xe con là 25.000 đồng/lượt， trong khi làn đường hỗn hợp lại có mức 35.000 đồng. Anh Nguyễn Văn Hùng。lái xe taxi Mai Linh， cho biết: “Tôi chạy tuyến này mỗi ngày. Làn đường giá niêm yết rẻ hơn nhưng hay ùn tắc vào giờ cao điểm. Nhiều hôm phải chọn làn đắt hơn để kịp giờ đón khách”. Cách hiểu làn đường giá niêm yết như một giải pháp phân luồng giao thông đang bộc lộ bất cập.
Số liệu từ Sở Giao thông Vận tải một số tỉnh phía Bắc cho thấy， sau khi áp dụng làn đường giá niêm yết， lưu lượng xe trên làn này giảm 15-20% vào giờ thấp điểm nhưng lại tăng vọt vào giờ cao điểm. Nguyên nhân chính là tâm lý tiết kiệm của tài xế. Họ sẵn sàng xếp hàng dài trên làn đường giá niêm yết thay vì trả thêm vài chục nghìn đồng. Hệ quả là làn đường được quảng cáo là “linh hoạt” lại trở thành điểm nghẽn. Một cán bộ trạm thu phí (đề nghị giấu tên) thừa nhận: “Chúng tôi cũng lúng túng. Làn đường giá niêm yết ban đầu thiết kế cho xe tải nhẹ， nhưng giờ xe khách cũng chen vào”.Ở góc nhìn khác， làn đường giá niêm yết có thể là công cụ minh bạch hóa chi phí. Chị Trần Thị Mai， chủ doanh nghiệp vận tải nhỏ tại Hải Dương， tính toán: “Mỗi tháng xe tôi chạy 40 chuyến. Nếu chọn làn đường giá niêm yết ổn định， tôi chủ động được chi phí. Nhưng thực tế。giá niêm yết lại không cố định vì phụ phí nhiên liệu”. Điều này cho thấy khoảng cách giữa văn bản và thực thi. Làn đường giá niêm yết chỉ hữu ích khi các yếu tố đầu vào không biến động， trong khi giá xăng dầu thay đổi hàng tháng.Tôi từng chứng kiến cảnh tài xế và nhân viên thu phí tranh cãi tại trạm Km 45+200 (Quốc lộ 5). Biển ghi “Làn đường giá niêm yết: 40.000 đồng” nhưng tài xế xe tải 5 tấn khẳng định mình thuộc diện ưu đãi 30.000 đồng. Không ai giải thích rõ ràng. Cuối cùng。xe sau bấm còi inh ỏi. Làn đường giá niêm yết， nếu không được truyền thông đầy đủ， sẽ tiếp tục gây nhầm lẫn. Cần một cơ chế giám sát độc lập để con số niêm yết thực sự phản ánh chi phí thực tế， thay vì chỉ là tấm biển đẹp treo cho có.
