Kẹt xe tại ngã tư Nguyễn Trãi – Khuất Duy Tiến lúc 7 giờ sángĐèngiaothôngvàmứctiêuhaonhiênliệuGócnhìntừHàNộghẹ mùa mưa， tôi để ý thấy chiếc xe tải nhỏ cứ nhích từng mét rồi lại phanh gấp. Đồng hồ vòng tua nhảy lên rồi tụt xuống liên tục. Một tài xế xe ôm công nghệ bên cạnh nói vọng sang: “Chu kỳ đèn ở đây dài quá， mỗi lần dừng đèn đỏ là tốn thêm mớ xăng”. Câu chuyện tưởng nhỏ nhưng lại mở ra vấn đề lớn về mức tiêu hao nhiên liệu do đèn giao thông gây ra – thứ ít ai để ý nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến ví tiền và môi trường.Theo một nghiên cứu của Viện Khoa học Giao thông vận tải Việt Nam công bố đầu năm 2024， xe máy tại Hà Nội tiêu thụ thêm trung bình 12-18% nhiên liệu khi phải dừng chờ đèn đỏ quá 60 giây so với di chuyển liên tục. Với ô tô， con số này lên tới 25% trong điều kiện dừng – chạy liên tục. Đáng chú ý， mức tiêu hao không chỉ phụ thuộc vào thời gian chờ mà còn vào cách người lái xử lý tình huống. Tôi từng thử ghi lại hành trình từ Cầu Giấy đến Hồ Hoàn Kiếm vào giờ cao điểm: quãng đường 8 km。
dừng 14 lần đèn đỏ， bình xăng hao hụt gần 0，9 lít – nhiều hơn 30% so với chạy cùng tuyến lúc vắng. Con số biết nói.Đèn giao thông tại nhiều nút giao lớn ở TP.HCM như Hàng Xanh hay Ngã tư Bảy Hiền có chu kỳ đèn lên đến 120 giây， trong đó đèn đỏ chiếm 70-80 giây. Xe máy đứng chờ với động cơ nổ không tải vẫn tiêu hao nhiên liệu， dù ít hơn khi chạy. Nhưng cái tốn kém hơn nằm ở hành vi tăng tốc bù sau khi đèn xanh bật – các tài xế thường ga mạnh để bù thời gian mất， khiến mức tiêu hao tức thời tăng vọt. Một kỹ sư động cơ tại gara trên đường Trường Chinh (Hà Nội) cho tôi xem dữ liệu đo từ xe máy của anh: sau mỗi lần dừng đèn đỏ trên 45 giây， lượng xăng phun vào buồng đốt ở 10 giây đầu tiên sau khi xuất phát cao gấp 2。3 lần so với chạy đều ga. Đây là lý do vì sao nhiều người đổ xăng thấy hao hơn dù quãng đường không đổi.Điều đáng nói là giải pháp không nằm ở việc rút ngắn chu kỳ đèn một cách máy móc. Tôi quan sát thấy ở nút giao Phạm Văn Đồng – Nguyễn Văn Cừ (Hà Nội) sau khi lắp đèn đếm giây。tài xế chủ động tắt máy khi chờ đèn đỏ dài， giảm hẳn mức tiêu hao. Một số nơi khác lại áp dụng “làn sóng xanh” – cho đèn xanh liên tiếp nếu đi đúng tốc độ 30-40 km/h， giúp xe không phải dừng lại nhiều lần. Cách làm này đã được thử nghiệm trên tuyến Võ Nguyên Giáp (Hà Nội) và cho kết quả giảm 9% mức tiêu hao nhiên liệu trung bình cho xe máy. Rõ ràng， đèn giao thông không chỉ là câu chuyện ùn tắc mà còn là bài toán tiết kiệm nhiên liệu.Nhìn từ góc độ người dùng， tôi nghĩ mỗi tài xế cũng có thể chủ động giảm mức tiêu hao khi gặp đèn đỏ dài: tắt máy nếu chờ quá 30 giây với xe máy， giữ khoảng cách để không phải phanh gấp， và tránh tăng tốc đột ngột khi đèn xanh. Những thay đổi nhỏ này cộng lại giúp giảm đáng kể lượng xăng tiêu thụ mỗi tháng. Còn về phía cơ quan quản lý。
việc điều chỉnh chu kỳ đèn linh hoạt theo lưu lượng xe và lắp đèn đếm giây tại các nút giao trọng điểm là hướng đi thực tế， vừa giảm ùn tắc vừa tiết kiệm nhiên liệu. Đừng để mỗi lần dừng đèn đỏ trở thành một lần “đốt tiền” vô ích.
