Hàng loạt trạm cân tự động tại cửa ngõ TP.HCM ghi nhận tỷ lệ xe quá tải giảm mạnh sau nửa năm vận hànhểmsoáttrọnglượngxetạiTPHCMNhữngđiểmnghẽntừthựctếlưu ý khi giáo dục con cái， nhưng câu chuyện trọng lượng xe tại TP.HCM vẫn còn những góc khuất chưa được giải quyết. Sáng 20/6， tại trạm cân An Sương (quận 12)， một xe tải ben biển số 51C-xxx bị lực lượng chức năng yêu cầu dừng kiểm tra. Kết quả cân tĩnh cho thấy xe vượt 42% tải trọng cho phép. Tài xế Nguyễn Văn H. (34 tuổi， Bình Dương) phân trần: “Tôi chở đá từ mỏ về công trình。chủ hàng ép cân nên đành liều”. Vụ việc không cá biệt. Thống kê từ Sở GTVT TP.HCM cho thấy trong 6 tháng đầu năm 2024， hơn 1.200 trường hợp vi phạm trọng lượng xe bị xử lý， tăng 15% so với cùng kỳ.
Điều đáng nói là các trạm cân lưu động tại các tuyến đường như Quốc lộ 1， Xa lộ Hà Nội hay Vành đai 2 thường xuyên rơi vào tình trạng quá tải xe xếp hàng chờ cân. Anh Trần Quốc Bảo， một tài xế container chạy tuyến Cát Lái – Long An。phản ánh: “Mỗi lần qua trạm cân mất gần 30 phút， có hôm kẹt xe kéo dài cả cây số. Nhiều anh em tìm đường né trạm， chui vào đường làng để tránh”. Thực tế này đặt ra bài toán về hạ tầng cân kiểm tra và tính khả thi của việc kiểm soát trọng lượng xe tại TP.HCM trên diện rộng. Ông Lê Minh Tuấn， chuyên gia giao thông， nhận định: “Cân tự động chỉ hiệu quả khi dữ liệu được kết nối liên thông giữa các địa phương， tránh tình trạng xe quá tải từ tỉnh lân cận đổ về thành phố”.Về mặt kỹ thuật， hệ thống cân tự động tại TP.HCM hiện đại bậc nhất cả nước với 12 trạm cố định và 8 trạm lưu động， ghi nhận hình ảnh và biển số xe theo thời gian thực. Tuy nhiên， việc xử phạt nguội còn chậm. Một cán bộ Phòng CSGT đường bộ – đường sắt (PC08) thừa nhận: “Nhiều trường hợp xe quá tải nhưng chủ phương tiện ở ngoại tỉnh。việc xác minh và gửi thông báo phạt nguội mất hàng tháng”. Trong khi đó， các doanh nghiệp vận tải lớn tại TP.HCM lại phản ánh việc kiểm soát trọng lượng xe tại TP.HCM đang tạo ra sự bất bình đẳng. Ông Nguyễn Hữu Thắng， Giám đốc một công ty logistics tại Khu công nghiệp Hiệp Phước， nói: “Xe của chúng tôi tuân thủ nghiêm ngặt， nhưng xe nhỏ lẻ từ các tỉnh vẫn chở quá tải tràn lan， giá cước bị phá vỡ”.Một điểm sáng hiếm hoi là việc TP.HCM đã thí điểm thành công mô hình cân tự động kết hợp camera AI tại cảng Cát Lái từ tháng 3/2024. Sau 3 tháng， tỷ lệ xe quá tải vào cảng giảm từ 18% xuống còn 6%. Bà Trần Thị Mai， đại diện Cảng vụ hàng hải TP.HCM， cho biết: “Chúng tôi yêu cầu xe vào cảng phải qua cân tự động， nếu vi phạm sẽ từ chối phục vụ. Cách làm này hiệu quả hơn xử phạt”. Mô hình này đang được nghiên cứu mở rộng ra các khu vực trọng điểm khác. Dẫu vậy， để kiểm soát trọng lượng xe tại TP.HCM một cách bền vững。cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các sở ngành và địa phương giáp ranh， tránh tình trạng “trên bảo dưới không nghe”.
Thực tế tại các tuyến đường vành đai， nhiều tài xế vẫn tìm cách đối phó bằng cách thay đổi lộ trình hoặc dùng “cân giả” để qua mặt lực lượng chức năng. Trung tá Đinh Văn Sơn， Đội CSGT số 6 (TP.HCM)， chia sẻ: “Có trường hợp xe được gắn thêm bồn nước ngầm để điều chỉnh trọng lượng khi qua cân. Chúng tôi phải kiểm tra kỹ thùng xe và giấy tờ”. Những chiêu trò này cho thấy cuộc chiến chống quá tải vẫn cam go. Người dân sống dọc các tuyến đường như Nguyễn Văn Linh， Phạm Văn Đồng nhiều năm chịu cảnh xe ben chở đá。cát rơi vãi， đường hư hỏng. Chị Nguyễn Thị Hồng， ngụ quận Thủ Đức， bức xúc: “Đường mới làm đã lún， xe quá tải cứ chạy rầm rầm suốt đêm”.Nhìn từ góc độ quy hoạch， việc kiểm soát trọng lượng xe tại TP.HCM không thể chỉ dựa vào lực lượng CSGT mỏng. Cần đầu tư thêm trạm cân tự động tại các cửa ngõ， đồng thời nâng cấp hạ tầng đường bộ để chịu tải tốt hơn. Ông Lê Minh Tuấn nhấn mạnh: “Nếu không xử lý triệt để。tình trạng xe quá tải sẽ tiếp tục bào mòn hạ tầng và gây tai nạn”. Câu chuyện tại trạm cân An Sương sáng 20/6 là lời cảnh báo: kiểm soát trọng lượng xe cần hành động quyết liệt và đồng bộ hơn， bắt đầu từ việc siết chặt khâu xếp hàng tại các mỏ， cảng và công trình xây dựng.
