Chị Nguyễn Thị HoaênliệusinhhọctạiCầnThơTừcánhđồngđếntrạmxăngcâuchuyệnchưakểbột gạo tại nhà， tiểu thương ở chợ Cái Răng。Cần Thơ， lắc đầu khi tôi hỏi về xăng E5. “Tôi chạy xe máy mười mấy năm nay， đổ xăng quen rồi. Nghe nói E5 sinh học gì đó， nhưng thấy trạm xăng gần nhà vẫn bán xăng thường， nhân viên cũng không giới thiệu” Câu chuyện của chị Hoa không phải cá biệt. Dù Cần Thơ được xem là vùng nguyên liệu dồi dào cho nhiên liệu sinh học， người tiêu dùng vẫn thờ ơ.
Nằm ở trung tâm Đồng bằng sông Cửu Long， Cần Thơ có lợi thế lớn về sản xuất ethanol từ sắn và rỉ đường. Nhà máy ethanol Phú Tân。huyện Cái Bè， Tiền Giang (cách Cần Thơ không xa) từng được kỳ vọng là đầu tàu. Nhưng rồi nhà máy này hoạt động cầm chừng， thậm chí đóng cửa nhiều năm. Một cán bộ Sở Công Thương Cần Thơ thừa nhận: “Nguồn nguyên liệu thì có， nhưng giá thành sản xuất cao， đầu ra không ổn định. Nhiên liệu sinh học tại Cần Thơ vẫn loay hoay tìm chỗ đứng”Tôi ghé một trạm xăng trên đường Võ Văn Kiệt， quận Bình Thủy. Trạm có bán E5， nhưng theo quan sát trong 30 phút， gần như không ai ghé cột E5. Anh Tuấn， nhân viên trạm， nói: “Ngày bán được vài lít E5。chủ yếu là khách quen. Xe tải， xe khách họ đổ dầu diesel. Xe máy thì cứ xăng RON95 mà chơi” Lý do anh đưa ra rất thực tế: nhiều người sợ E5 hại động cơ， dù các nghiên cứu đã bác bỏ. Thêm nữa， giá E5 không rẻ hơn xăng thường là bao， trong khi chênh lệch vài trăm đồng mỗi lít chẳng đáng để thay đổi thói quen.Ở một góc khác， Trường Đại học Cần Thơ đang triển khai đề tài nghiên cứu sản xuất bio-diesel từ dầu ăn thải. PGS.TS Trần Văn Nam， chủ nhiệm đề tài。cho biết: “Lượng dầu ăn thải từ các quán ăn， nhà hàng ở Cần Thơ thải ra môi trường mỗi ngày không nhỏ. Chúng tôi thử nghiệm thu gom và chuyển hóa thành nhiên liệu sinh học. Bước đầu cho kết quả khả quan， nhưng để nhân rộng cần cơ chế thu gom và chính sách hỗ trợ” Cách làm này nhận được sự quan tâm của một số doanh nghiệp vận tải nhỏ， nhưng vẫn dừng ở quy mô phòng thí nghiệm.
Thực tế， nhiên liệu sinh học tại Cần Thơ đang đối mặt với vòng luẩn quẩn: người dân không dùng vì thiếu thông tin và hạ tầng phân phối chưa thuận tiện;doanh nghiệp không mặn mà mở rộng vì sản lượng tiêu thụ thấp;cơ quan quản lý thiếu chế tài đủ mạnh để buộc các trạm xăng phải bán E5 đúng tỷ lệ. Một chuyên gia năng lượng tại Cần Thơ nói thẳng: “Chúng ta có nguyên liệu， có công nghệ， nhưng thiếu cú hích từ thị trường. Nếu cứ để tự phát。
nhiên liệu sinh học sẽ mãi là câu chuyện trên giấy”Chiều muộn， tôi quay lại trạm xăng Võ Văn Kiệt. Cột E5 vẫn đứng đó， im lìm. Anh Tuấn cười: “Biết đâu vài năm nữa， khi xăng dầu khan hiếm， người ta lại nhớ đến nó” Có thể lắm. Nhưng để điều đó thành hiện thực。cần nhiều hơn những lời hứa.
